
Opublikowano · Aktualizacja
Szóstoklasista czyta o siódmoklasiście, który ma 17 lat, i zagadka zaczyna się już na okładce. Ten sprawdzian dla klasy 6 kosztuje 4,99 zł i ma 7 stron do druku, w tym powtórkę, 60 pytań a, b, c na trzech poziomach i klucz dla rodzica.

Sprawdzian z lektury „Szatan z siódmej klasy”, klasa 6
Na stronie 1 jest powtórka, która przypomina autora, gatunek, bohaterów i 10 wydarzeń w kolejności z książki.
Strony 2 do 4 to test na trzech poziomach (łatwy, średni, trudny), po 20 pytań z odpowiedziami a, b, c.
Strony 5 do 7 to arkusze odpowiedzi dla rodzica z kluczem i zasadami punktowania.
O czym jest „Szatan z siódmej klasy”
To powieść Kornela Makuszyńskiego, wydana pierwszy raz w 1937 roku. Opracowania nazywają ją powieścią przygodową z zagadką detektywistyczną.
Najpierw rozwiążmy zagadkę z okładki. Siódma klasa to klasa przedwojennego gimnazjum, a nie dzisiejszej podstawówki. Dlatego Adaś Cisowski ma 17 lat.
Główny bohater to Adam Cisowski, przez kolegów nazywany Szatanem z powodu niezwykłego sprytu. Akcja powieści rozgrywa się najpierw w Warszawie, w szkole Adasia, a potem w Bejgole, dworze na wsi pod Wilnem. W Warszawie zaczyna się w czerwcu. Adaś jest spostrzegawczy i logicznie myśli, więc szkolne zagadki rozwiązuje jedną po drugiej.
Jego nauczyciel historii, profesor Paweł Gąsowski, jest roztargniony i uwielbia Napoleona. To on prosi Adasia o pomoc: z dworu jego brata pod Wilnem ktoś kradnie stare drzwi.
Adaś rezygnuje z wakacji nad morzem i jedzie na miejsce. Dalej jest stary pamiętnik, szyfr, wizyta tajemniczego Francuza, fałszywy malarz i skarb z czasów Napoleona. Gdzie był ukryty? Tego tu nie zdradzimy.
Co warto wiedzieć o lekturze „Szatan z siódmej klasy”?
Kilka informacji o autorze i o losach książki przyda się przed lekcją. Wszystkie pochodzą ze źródeł podanych na końcu wpisu.
- Kornel Makuszyński urodził się w 1884 roku w Stryju, a zmarł 31 lipca 1953 roku w Zakopanem.
- Powieść ma 13 rozdziałów z zabawnymi tytułami, na przykład „Diabeł wyskakuje z pudełka” albo „Któż to z płaskiego nie chce jeść talerza?”.
- Makuszyński planował dalszy ciąg pod tytułem „Drugie wakacje Szatana”. Rękopis spłonął we wrześniu 1939 roku w jego warszawskim mieszkaniu i nigdy nie powstał na nowo.
- Pierwszy film zaczęto kręcić w 1939 roku, ale wojna przerwała pracę.
- Gotowe ekranizacje są dwie. W filmie z 1960 roku zadebiutowała Pola Raksa, a w 2006 roku powstały film i serial.
- Od 2024 roku powieść jest w domenie publicznej, więc na Wolnych Lekturach można ją za darmo przeczytać i posłuchać jako audiobooka. W tym samym roku ukazał się przekład angielski.
Bohaterowie i fabuła w skrócie
„Szatan z siódmej klasy” to powieść przygodowa z wątkiem detektywistycznym. Zagadkę trzeba rozwiązać logicznym myśleniem, a po drodze nie brakuje pościgów i niebezpieczeństw.
- Adam Cisowski, czyli Adaś, jest głównym bohaterem. To wzór uczciwego i odważnego młodego człowieka, który zagadki rozwiązuje dzięki spostrzegawczości.
- Profesor Paweł Gąsowski jest nauczycielem historii Adasia. To on prosi go o pomoc w sprawie znikających drzwi.
- Wanda Gąsowska to bratanica profesora, córka jego brata Iwa. Relacja Adasia z Wandą to wątek pierwszego uczucia.
- Szajka złodziei szuka tego samego co Adaś. Jeden z nich udaje wędrownego malarza.
Najważniejszym wydarzeniem jest śledztwo w sprawie znikających drzwi. Ślady prowadzą do historii z czasów wojen napoleońskich, więc przeszłość łączy się tu z teraźniejszością. W powieści widać też kult Napoleona, bo profesor jest jego wielkim wielbicielem. Ważne motywy to przyjaźń, lojalność i odwaga.
Jakie mogą być pytania na sprawdzianie z lektury „Szatan z siódmej klasy”?
Najczęściej takie, które sprawdzają znajomość treści i kolejności wydarzeń. Wymagania z języka polskiego dla klasy 6, na przykład te opublikowane przez jedną z krakowskich szkół, mówią też o odmianach powieści i o wątkach.
- Dziecko podaje autora, czas i miejsce akcji oraz mówi, kim jest narrator.
- Rozpoznaje bohaterów, zwłaszcza tych, których łatwo pomylić. Proste pytania też się zdarzają, na przykład jakiego przedmiotu uczył profesor Gąsowski.
- Układa wydarzenia w kolejności i wie, która zagadka prowadziła do następnej. Dobrze, gdy umie wyjaśnić, dlaczego w ostatniej zagadce ważny okazuje się bocian.
- Wyjaśnia, dlaczego to powieść przygodowa i detektywistyczna, i wskazuje wątek główny oraz poboczne.
- Pisze krótką wypowiedź, na przykład charakterystykę Adasia albo opis jednej zagadki.
Jedni nauczyciele dają test zamknięty, inni pytania otwarte. Nasz sprawdzian ma pytania a, b, c. Jeśli w szkole dziecka są pytania otwarte, poproś, żeby odpowiedź z testu powiedziało pełnym zdaniem i dodało jedno „dlaczego”.
Uważajcie na jedną pułapkę. Filmy różnią się od książki, a sprawdzian w szkole dotyczy książki.
Co powtarza strona 1
Połóż powtórkę obok zeszytu dziecka i porównaj, co już było na lekcjach.
- Metryczka podaje autora, gatunek, czas i miejsce akcji oraz rodzaj narratora.
- Lista 8 bohaterów mówi w jednym zdaniu, kim jest każdy z nich.
- 10 wydarzeń stoi w tej samej kolejności co w książce.
- Słowniczek wyjaśnia 4 pojęcia, między innymi powieść przygodową, powieść detektywistyczną i wątek.
- Ramka „Nie pomyl” rozdziela postacie, które łatwo pomylić, na przykład dwóch księży.
- Na końcu są 3 zdania do zapamiętania.
Przykładowy test z lektury „Szatan z siódmej klasy” z odpowiedziami
Jeśli szukasz w sieci hasła „Szatan z siódmej klasy test”, poniżej jest krótka wersja z 6 pytań a, b, c, która zajmie około 5 minut. Sprawdza wiedzę z książki tylko wyrywkowo. Pierwsze trzy pytania pochodzą z poziomu łatwego naszego sprawdzianu. Kolejnych trzech w sprawdzianie nie ma, to dodatkowa rozgrzewka. Przeczytaj pytania na głos i poproś o literę.
- Wanda miała oczy:
a) zielone
b) fiołkowe
c) czarne - Nocą w parku Adaś:
a) dostał cios w głowę
b) wpadł do stawu
c) zgubił drogę do dworu - Adasia i jego towarzysza niedoli uwolnili:
a) strażacy
b) harcerze
c) policjanci - Ile rozdziałów ma powieść?
a) 7
b) 13
c) 20 - W jakim mieście zmarł Kornel Makuszyński?
a) w Krakowie
b) w Wilnie
c) w Zakopanem - Jaki tytuł miał mieć dalszy ciąg powieści?
a) „Drugie wakacje Szatana”
b) „Szatan w ósmej klasie”
c) „Powrót Szatana”
Odpowiedzi: 1b, 2a, 3b, 4b, 5c, 6a.
Fiołkowe oczy są nawet w tytule trzeciego rozdziału. Poziom średni pyta o to, kto co zrobił i dlaczego, a trudny o szczegóły zagadki skarbu, czas wydarzeń i gatunek.
Czego uczy „Szatan z siódmej klasy”?
Uczy, że spostrzegawczość i logiczne myślenie wygrywają z siłą i podstępem. Adaś nie jest najsilniejszy, za to uważnie patrzy, łączy fakty i sprawdza swoje domysły.
Druga ważna myśl dotyczy charakteru. Adaś jest odważny i uczciwy, a wobec kolegów lojalny, co opracowania opisują przy jego charakterystyce.
W rozmowie z dzieckiem dobrze działa jedno pytanie: którą zagadkę Adasia ono samo rozwiązałoby najszybciej i dlaczego. Przy okazji powtórzycie kolejność wydarzeń.
Jak użyć sprawdzianu
Wieczór pierwszy
Dziecko czyta powtórkę i mówi na głos zakreślone słowa. Potem rozwiązuje poziom łatwy, samo i bez książki. Ty sprawdzasz z arkuszem odpowiedzi.
Wieczór drugi
Poziom średni i trudny, każdy na osobnej kartce. Możesz zaproponować dziecku rolę detektywa, który szuka w swoich odpowiedziach poszlak.
Liczenie punktów
Każde pytanie to 1 punkt, na każdym poziomie jest 20 punktów. Arkusz ma przykładową skalę ocen, ale szkoła dziecka może liczyć inaczej, więc traktuj ją jako orientację.
Rozmowa o błędach
Omówcie błędy od razu po sprawdzeniu, nie w dniu klasówki. Przy pomyłce zapytaj, co działo się w tej scenie, i poszukajcie jej razem w książce albo na liście wydarzeń ze strony 1.
Z mojego doświadczenia
Przy tej lekturze polecam zabawę w detektywa. Po każdym rozdziale dziecko zapisuje na kartce jeden trop, który znalazł Adaś. Przed sprawdzianem macie gotową listę wydarzeń w kolejności, a dziecko samo opowiada, jak jedna zagadka prowadziła do następnej.
Dobra wiadomość dla zabieganych: „Szatan z siódmej klasy” jest na Storytelu jako audiobook, i to w kilku wersjach. Można go więc słuchać w samochodzie albo wieczorem. Za darmo tekst i audiobook są też na Wolnych Lekturach, bo od 2024 roku powieść jest w domenie publicznej.
Po lekturze możecie razem obejrzeć film. Są dwie ekranizacje, z 1960 i z 2006 roku. Szukanie różnic między książką a filmem to dodatkowa powtórka, bo sprawdzian w szkole dotyczy książki.
Najczęstsze pytania
Czy sprawdzian pasuje do podręcznika mojego dziecka?
Tak. Pytania dotyczą samej książki, a nie podręcznika. Książka ma też ekranizacje, ale sprawdzian opiera się wyłącznie na tekście powieści.
Czy jest klucz odpowiedzi?
Jest. Strony 5 do 7 to arkusze dla rodzica, osobno dla każdego poziomu, z poprawną literą i treścią odpowiedzi.
Jak wydrukować plik?
Na kartkach A4, w skali 100% (w oknie drukowania wybierz „rzeczywisty rozmiar”, a nie „dopasuj do strony”). Arkusze odpowiedzi wydrukuj osobno i schowaj lepiej niż skarb w powieści.
Czy macie testy z innych lektur?
Tak. W sklepie są testy z lektur dla klas 4, 5, 6 i 7. Każdy ma ten sam układ co test z „Szatana z siódmej klasy”. Zaczyna się od powtórki, potem są trzy poziomy pytań i klucz odpowiedzi dla rodzica.
Adaś wygrywa rozumem. Twoje dziecko też może, po dwóch wieczorach powtórki.
Masz w planie więcej lektur? W pakiecie za 19,99 zł wybierasz 5 sprawdzianów z języka polskiego spośród wszystkich, które są w sklepie. Zobacz pakiety
Inna lektura z klasy 6: test z „Hobbita”.
Źródła
- Zagadka tajemniczych drzwi, Kornel Makuszyński, „Szatan z siódmej klasy”, Zintegrowana Platforma Edukacyjna (zpe.gov.pl)
- „Szatan z siódmej klasy”, baza Our Mythical Childhood, Uniwersytet Warszawski
- Kornel Makuszyński, „Szatan z siódmej klasy”, pełny tekst, Wolne Lektury
- „Szatan z siódmej klasy” na Wolnych Lekturach, Fundacja Wolne Lektury
- „Kornel Makuszyński. Poznaj autora książki Szatan z siódmej klasy”, szczurywroclawia.pl
- „Szatan z siódmej klasy”, karta książki i spis rozdziałów, Wolne Lektury
- „Szatan z 7-ej klasy” (1960), Filmweb
- „Szatan z 7. klasy” (2006), Filmweb
- „Iconic Polish teen novel published in English”, Polskie Radio
- „The Twelfth Grade Devil”, Instytut Polski w Londynie
- Wymagania edukacyjne z języka polskiego, klasa 6, SP 38 w Krakowie
- „Szatan z siódmej klasy”, charakterystyka bohatera, klp.pl
- „Szatan z siódmej klasy”, czas i miejsce akcji, klp.pl
- „Szatan z siódmej klasy”, streszczenie, klp.pl
- „Szatan z siódmej klasy. Przygody i zagadki Adama”, tantis.pl
Tekst przygotowaliśmy przy udziale modelu językowego. Fakty i rady sprawdziliśmy ręcznie w źródłach podanych wyżej, a przykładowe pytania pochodzą z naszych materiałów.
Powtórka i 3 poziomy do Waszego podręcznikaOd 4,99 zł za sprawdzian Znajdź sprawdzian